Wat is een lactose-intolerantie?

Een lactose-intolerantie is een aandoening waarbij je lactose (melksuiker) niet goed kunt verdragen. Lactose is de suiker die in koemelk zit. Iemand die lactose intolerant is heeft een tekort aan het enzym lactase. Het enzym lactase is een lichaamseigen stof dat in de darmwand word geproduceerd. Normaal wordt lactose in de dunne darm door dit enzym gesplitst in twee delen, namelijk: glucose en galactose. Bij mensen met een lactose intolerantie wordt de lactose niet in tweeën gesplitst en komt hierdoor onverteerd in de dikke darm terecht. De bacteriën in de dikke darm vallen de lactose aan en zorgen ervoor dat de lactose als het ware gaat gisten. Dit laatste zorgt voor vervelende klachten als bijvoorbeeld winderigheid, buikkrampen en een opgeblazen gevoel.

Er bestaan verschillende vormen van lactose- intolerantie. De vorm van intolerantie hangt af van de oorzaak. Een lactose-intolerantie komt voor bij baby’s, peuters, oudere kinderen en volwassenen. Een lactose-intolerantie kan bij de geboorte al aanwezig zijn maar kan ook op latere leeftijd ontstaan.

Symptomen van lactose-intolerantie.

Er kunnen zich verschillende symptomen voordoen bij een lactose-intolerantie. De klachten kunnen al binnen enkele minuten tot twee uur na het innemen van lactose (melksuiker) merkbaar worden. Het kan ook zo zijn dat de symptomen pas later merkbaar worden. Soms ontstaan de klachten zelf een halve dag later, maar in de meeste gevallen zijn de klachten al heel snel merkbaar. Het verschilt per persoon/situatie hoe heftig en hoe snel men reageert op de inname van melksuiker. Iemand met een lactose-intolerantie die een stuk slagroomtaart of ijs eet zal hier sneller en langer last van hebben dan iemand die per ongeluk wat sporen/kleine hoeveelheid van lactose heeft binnen gekregen.

Symptomen die kunnen duiden op een lactose-intolerantie zijn:

Onderstaand de symptomen die voorkomen bij lactose-intolerantie:

  • Buikkrampen
  • Opgeblazen gevoel
  • Flatulentie (winderigheid)
  • Diarree

Vormen van lactose-intolerantie.

Er bestaan drie verschillende vormen van lactose-intolerantie, namelijk: Primaire lactose-intolerantie, Secundaire lactose-intolerantie en Aangeboren (congenitale) lactose-intolerantie.Onderstaand elke vorm beschreven met daarbij de bijbehorende oorzaak:

  1. Primaire lactose-intolerantie: dit is de meest voorkomende lactose-intolerantie. Hierbij neemt de productie van lactase na het derde levensjaar af. Dit komt het meeste voor bij Afrikanen, Aziaten, Zuid-Amerikanen en Zuid-Europeanen.
  2. Secundaire lactose-intolerantie: de oorzaak van deze vorm is de beschadiging van de darmwand. Dit kan gebeuren door een ziekte, ontsteking, virus, bacterie of operatie aan de darmen. Deze vorm van lactose-intolerantie is meestal maar tijdelijk. Vaak gaat het weer weg wanneer de darmwand weer  volledig herstelt is en weer genoeg lactase aanmaakt.
  3. Aangeboren lactose-intolerantie: Dit is niet veelvoorkomende vorm van lactose-intolerantie. Deze vorm van lactose-intolerantie is erfelijk. Bij deze vorm heb je het al vanaf de geboorte dat je geen of te weinig lactase aanmaakt. Bij deze vorm word moedermelk ook niet goed verdragen. Deze vorm van lactose-intolerantie blijft levenslang bestaan.

Ook mensen die het prikkelbare darm syndroom (PDS) hebben zullen sneller klachten als gevolg van  lactose-intolerantie ervaren dan andere mensen. Dit komt doordat zij een gevoelige darmflora hebben en dit vaak niet goed gaat met zuivel bevattende producten.

Lactose-intolerantie of een koemelkallergie?

Een lactose-intolerantie en koemelkallergie worden vaak met elkaar verward. Dit komt omdat beide klachten geven bij het consumeren van koemelk. Echter zijn het twee heel verschillende aandoeningen. Bij lactose-intolerantie worden de suikers in melk (lactose) niet goed verteerd door een te kort aan het lactase enzym. Hierdoor ontstaan er klachten als buikpijn, winderigheid of diarree. Bij een koemelkallergie zijn de eiwitten in de melk de schuldige. Bij een koemelkallergie geeft het lichaam een allergische reactie hierop. Het afweersysteem reageert hierbij abnormaal op de eiwitten die in koemelk zitten. Het afweersysteem doet een aanval om de eiwitten af te weren, waardoor een allergische reactie ontstaat. Bij een koemelkallergie kunnen dus ook geen lactosevrije producten worden gebruikt, omdat deze nog steeds de eiwitten uit melk kunnen bevatten. Via de huisarts kan je een test laten doen om te kijken of je een koemelkallergie hebt of lactose-intolerant bent.

Lees hier ook het artikel: Wat is een koemelkallergie?

Lactosevrij dieet

Sinds 2016 weet ik dat ik zowel een koemelkallergie heb als lactose-intolerant ben. Ik kan je dus veel vertellen over hoe je een lactosevrij dieet toepast en wat goede alternatieven zijn. Echter houd ik mij aan de richtlijnen van een koemelkvrij dieet. Dit omdat lactosevrije producten vaak nog wel de eiwitten uit koemelk bevatten. Een dieet bij een koemelkallergie is dus strenger dan een lactosevrij dieet. Dit omdat bij een koemelkallergie alle melkproducten (dus ook lactosevrije producten) vermeden moeten worden. Bij een lactosevrij dieet mogen nog harde kazen gegeten worden en ook is er een groot aanbod aan lactose vrije producten.

Wanneer je lactose intolerant bent is het van belang om alle lactose bevattende producten uit je voeding te schrappen. Denk hierbij aan producten als melk, karnemelk, chocolademelk, yoghurtdrink, yoghurt, vla, kwak, pap, puddig, mousse, geitenmelk, schapenmelk, paardenmelk, smeerkaas, roomkaas,hüttenkäse, cottage cheese, mozzarella geitenkaas, schapenkaas, slagroom, zure room, créme fraîche, slagroom ijs, yoghurt ijs, zuivelfrisdranken en probiotica dranken. Harde kazen gaan meestal wel goed, denk hierbij aan Gouse en Edammer kaas. Dit zijn kazen waarbij tijdens de bereiding van de kaas, het vocht met lactose voor een groot deel word uitgeperst. De overgebleven lactose word volledig afgebroken bij de rijping van deze kazen.

Te vermijden ingrediënten

Het is van belang om altijd de ingrediëntenlijst achterop producten na te lezen. Vooral aan het begin is dit even een klusje en ben je dan ook even zoet in de supermarkt. Maar zie het als een investering! Door lactose uit je voeding te schrappen zul je merken dat de klachten afnemen 🙂 Ook als je inmiddels weet wat je wel en niet mag is het toch aan te raden om zo nu en dan de ingrediëntenlijst van producten toch nog eens na te lezen. Dit omdat merken hun producten nog wel eens willen veranderen qua samenstelling. Zo kan je favoriete pesto toch ineens zuivel bevatten.

Wanneer er op een ingrediënten lijst een van de volgende ingrediënten word vermeld bevat het product lactose: magere melkbestanddelen, droge melkbestanddelen, wei, weipoeder, melkpoeder, magere melkpoeder, volle melkpoeder, caseïne, caeseïnaat, melkeitwit, gehydrolyseerd melkeiwit, lactose, melksuiker, boterconcentraat, boterolie, melkvet, (slag)room, melk, volle melk, tapte- of magere melk, melkzout, Lactalbumine, B-lactoglobuline, lactoperoxidase, transglutaminase en nisine (E234).

Enzympreparaten en lactase supplementen

Veel mensen met een lactose-intolerantie hebben baat bij lactase supplementen. Deze supplementen helpen de darmen bij het verteren van lactose. De tabletten bevatten het enzym lactase waar mensen met een lactose-intolerantie te kort van komen. Het bevort de de vertering van lactose bij personen die lactose moeilijk kunnen verteren. Door deze tabletten kun je toch zuivel producten nuttigen. Je neemt een tablet voor of tijdens de maaltijd in en dit zal ervoor zorgen dat het lichaam de lactose beter verteerd.

Naast lactase supplementen bestaan er enzympreparaten. Deze voornamelijk geschikt om van gewone melk, lactose vrije melk te maken. Een enzympreparaat bevat het enzym lactase wat ervoor zorgt dat de lactose in de koemelk word afgebroken. Dit zal ervoor zorgen dat er geen/nauwelijks klachten ontstaan bij het drinken van de koemelk.

Lactosevrije producten

Tegenwoordig zijn er heel veel lactosevrije producten op de markt. Goede alternatieven voor lactose bevattende producten zijn zijn de producten van Alpro, MinusL of Arla. Ook kunnen kokosmelk, Wajang boter, havermelk, sojamelk en plantaardige melk een uitkomst bieden. Zoals ook al in mijn vorige blogpost beschreven, zal ik binnenkort een nieuwe post schrijven over zuivel vervangende producten die ik zelf gebruik.Zodra deze af is, zal ik de link hier neer zetten.

Daarnaast kan het zijn dat er door het vermijden van melk een tekort aan eiwit, calcium of vitamine D ontstaat. Om deze reden adviseer ik om altijd eerst langs een voedingsdeskundige te gaan om te kijken wat het beste bij jou past. Ik zelf slik extra vitamine D en neem wat vaker een gekookt eitje, dit werkt voor mij prima.

Vanwege mijn koemelkallergie en lactose-intolerantie eet ik geen producten die zuivel bevatten. Ik hou heel erg van koken en probeer/bedenk regelmatig nieuwe koemelkvrije recepten. Deze recepten vind je ook terug op mijn blog. Klik hier voor alle koemelk -en lactose vrije recepten.

*Voor een professionele medische diagnose wil ik je adviseren contact op te nemen met de huisarts en/of een voedingsdeskundige.

Gerelateerde blogposts

0 reacties

    Laat een reactie achter

    Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

    %d bloggers liken dit: